In het donker zie je meer

2.500 sterren: zoveel zou je kunnen zien op Schiermonnikoog en Vlieland. De laatste twee plekken in Friesland waar het nog écht donker wordt ’s nachts. En, samen met het Overijsselse Ootmarsum, de enige gebieden waar lichtvervuiling in Nederland nog gering is. De duisternis die verdwijnt, is steeds meer een issue.

Wie ’s nachts door de Randstad rijdt, zal niet verbaasd zijn dat Nederland één van de meest verlichte landen van Europa is. Een pikdonkere nacht bestaat bijna niet meer. ’s Nachts is de hemel boven een bepaald gebied soms zó verlicht dat het lijkt alsof er een lichtbol boven die stad hangt. Belangrijke oorzaak: inefficiënte verlichting. Bijvoorbeeld door slecht afgeschermde lichtbronnen. Deze veroorzaken veel stoorlicht dat doelloos het heelal in schijnt, waardoor de lucht soms zo licht is dat de Melkweg bijna niet meer zichtbaar is.

De duisternis is een waardevol bezit

Ook in onze provincie neemt de verlichting toe. Lichtvervuiling vormt – net als stank en lawaai – een aantasting op het milieu. De toename van verlichting kan voor grote veranderingen in ons milieu zorgen: verstoring van het nachtelijk landschap, ontregeling van de natuur, aantasting van de gezondheid, energieverspilling en verspilling van licht. Ook duisternis hoort tot één van de primaire natuurkwaliteiten. Een overdaad aan licht verstoort het bioritme van allerlei organismen en zeker in natuurgebieden is het belangrijk dit zo weinig mogelijk te doen.

Volgens Mirte Kooistra van de Friese Milieu Federatie is de duisternis zeker iets waar we zuinig op moeten zijn. En onze eigen beleving daarbij is volgens haar ook een belangrijk argument. Want naast ecologische schade kent lichtvervuiling ook andere bezwaren. ‘Het nachtelijk duister is een waardevol bezit. Maar naast dit stukje beleving, is het een feit dat veel diersoorten, maar ook mensen, functioneren op een dag-en-nacht-ritme. Iedereen heeft rust nodig en deze rust komt steeds meer in het geding. Daarnaast is het gewoon onnodig om altijd licht te gebruiken. Dus doe het licht dan gewoon uit. Gewoon om te besparen, ook in de eigen portemonnee.’

Meer